6عصر: یک نکته جالب و کمتر شناختهشده درباره تیتراژ ماندگار سریال «متهم گریخت» به کارگردانی رضا عطاران، توجه ویژه کاربران فضای مجازی را به خود جلب کرده است؛ موضوعی که احتمالاً بسیاری از دوستداران این سریال محبوب تا امروز از آن بیاطلاع بودهاند.

یکی از کاربران به نام “روزبه” ضمن اشاره به شعر آغازین تیتراژ این مجموعه نوشته است: «مسخرهم نکنید، من نمیدونستم اون شعر ابتدای تیتراژ سریال متهم گریخت که عطاران میخواند از یانیس ریتسوس بود.»
این موضوع به شعر معروف «پنجه مریم، رسته در شکاف صخرهای» مربوط میشود که رضا عطاران آن را به صورت دکلمه در ابتدای تیتراژ سریال اجرا میکند. این شعر در حقیقت بخشی از اثر «گفتوگویی با گلی» است که توسط یانیس ریتسوس، شاعر برجسته یونانی، سروده شده و احمد شاملو آن را به زبان فارسی ترجمه کرده بود.

جالب است بدانید این اثر، سالها پیش از تولید سریال «متهم گریخت» و در سال ۱۳۶۰، با صدای مظفر مقدم در مجموعه «ترانه میهن تلخ» منتشر شده بود؛ مجموعهای که از اشعار ریتسوس و فضای سیاسی-اجتماعی یونان الهام گرفته بود.
نکته جذابتر آنکه تیتراژ ابتدایی «متهم گریخت» با آهنگسازی حمیدرضا صدری، ترکیبی منحصربهفرد از دکلمه رضا عطاران، آواز امیرحسین مدرس و ترانهای از یغما گلرویی بود؛ ترکیبی غیرمعمول که در زمان پخش سریال در سال ۱۳۸۴، به یکی از به یادماندنیترین تیتراژهای تلویزیون ایران تبدیل شد.
اکنون، پس از گذشت بیش از دو دهه، آشکار میشود که پشت آن چند جمله آشنا که بسیاری از ما با صدای عطاران به خاطر سپردهایم، ریشهای در تاریخ ادبیات معاصر یونان و ترجمه یکی از مشهورترین شاعران معاصر ایران داشته است.
شاید همین کشفهای کوچک است که جذابیت بازگشت به سریالهای قدیمی را دوچندان میکند؛ اینکه حتی پس از بیست سال، هنوز نکات تازه و شگفتانگیزی برای کشف در یک تیتراژ چند دقیقهای وجود دارد.
