رئیس انجمن انبوهسازان بیان کرد که راهکارهای دستوری برای کنترل بازار اجارهبها کارآمد نیستند و برای کاهش اجاره بها باید تولید و عرضه واحدهای مسکونی اجارهای به شکل چشمگیری افزایش یابد. به گفته وی، بازار مسکن در حال حاضر در رکود تورمی عمیقی به سر میبرد.
ایرج رهبر، رئیس کمیسیون عمران، احداث و امور زیربنایی اتاق تهران، در گفتگو با مهر درباره جدیدترین وضعیت بازار مسکن و هزینه ساختوساز در تهران توضیح داد: هزینه ساخت مسکن به سبک و نوع ساختوساز وابسته است و ساختمانهای لوکس، متوسط و دیگر انواع در این زمینه تفاوت قابل توجهی دارند.
میانگین هزینه ساخت مسکن متری ۴۵ میلیون تومان است
رهبر افزود: اگر ساختوساز متوسط را مد نظر قرار دهیم، هزینه ساخت هر متر مربع مسکن در تهران به طور میانگین بین ۴۰ تا ۴۵ میلیون تومان است، اما در برخی پروژهها این رقم به ۷۰ تا ۸۰ میلیون تومان نیز میرسد.
رئیس کمیسیون عمران، احداث و امور زیربنایی اتاق تهران درباره فاصله زیاد میان درآمد خانوارها و هزینه تأمین مسکن اظهار داشت: متأسفانه مدت زمانی که یک خانواده باید برای خرید خانه صبر کند بسیار طولانیتر شده و قدرت خرید مردم به شدت کاهش یافته است. افزایش قیمت مسکن همراه با تورم موجود در این بخش، بسیار بالا است و در شرایط فعلی، حتی اگر تورم افزایش نیابد، فردی با درآمد متوسط باید نزدیک به ۱۰۰ سال صبر کند تا بتواند خانهدار شود.
میانگین قیمت مسکن در تهران به ۲۵۰ میلیون تومان رسید
رهبر درباره میانگین قیمت مسکن در تهران اعلام کرد: قیمت متوسط مسکن در تهران بین ۲۵۰ تا ۳۰۰ میلیون تومان است و در مناطق جنوبی تهران، این میانگین حدود ۱۵۰ میلیون تومان است.
رکود مسکن پس از جنگ عمیقتر شد
وی تاکید کرد: تعداد معاملات خرید و فروش مسکن به شکل قابل توجهی کاهش یافته و بازار مسکن اکنون در رکود تورمی کامل قرار دارد.
رئیس انجمن انبوهسازان به تغییر قیمت مسکن در برخی مناطق تهران پس از جنگهای ۱۲ و ۴۰ روزه اشاره کرد و گفت: پیش از جنگ ۴۰ روزه و جنگ ۱۲ روزه، واحدهایی در منطقه شهرری با قیمت هر متر مربع ۶۰ تا ۷۰ میلیون تومان معامله میشدند، اما بعد از جنگ ۴۰ روزه، میانگین قیمت مسکن در این منطقه به ۱۳۰ تا ۱۴۰ میلیون تومان افزایش یافت.
وی یادآور شد: بازار مسکن قبل از این جنگها هم در رکود بود، اما پس از جنگ رکود تشدید شد و شرایط بسیار بدتر از قبل شد، زیرا قدرت خرید مردم کاهش قابل توجهی پیدا کرد.
کنترل دستوری بازار اجارهبها کارساز نیست
رهبر درباره وضعیت بازار اجارهبها و مصوبه سران قوا در خردادماه امسال برای حمایت از مستأجران توضیح داد: اصولاً اعتقاد داریم که مشکلات بازار اجاره با اقدامات دستوری و تعیین سقف قیمتی به صورت عملیاتی حل نخواهد شد و چنین سیاستهایی اجرایی نیستند.
رئیس انجمن انبوهسازان افزود: اگر هدف کاهش قیمت اجارهبها در بازار رقابتی است، باید به شکل بنیادی تولید مسکن را افزایش داد. همچنین اجارهداری حرفهای و تولید مسکن اجارهای باید توسعه یابد و تعداد واحدهای مسکونی اجارهای بیشتر شود.
وی تاکید کرد: افزایش تولید مسکن ضروری است تا عرضه در بازار اجاره افزایش یابد. در حال حاضر اجارهداری حرفهای بسیار کم رخ میدهد و بسیاری از مالکان تمایل ندارند واحدهای خود را اجاره دهند؛ حتی برخی سازندگان پس از اتمام ساخت منتظر میمانند و ترجیح میدهند کلید ساختمان زده نشود تا ارزش ملک کاهش نیابد و بتوانند آن را بفروشند، سرمایه خود را بازگردانند و گردش سرمایه داشته باشند.
راهکار جدید برای نجات بازار مسکن چیست؟
رهبر ادامه داد: برخی افراد اگر سرمایه اضافی داشته باشند، ممکن است یک یا دو واحد مسکونی را به صورت اجارهای نگه دارند. برای مثال، برخی به منظور آینده فرزندانشان، یک یا دو واحد میخرند و تا زمانی که فرزندانشان به سن ازدواج برسند، این واحدها را اجاره میدهند.
رئیس کمیسیون عمران، احداث و امور زیربنایی اتاق تهران گفت: این موارد در بازار وجود دارد، اما به شکل اجارهداری حرفهای نیست. اخیراً وزارت راه و شهرسازی طرحی برای اجارهداری حرفهای ارائه کرده و شیوهنامهای اعلام کرده، ولی این شیوهنامه شامل تناقضات زیادی است و انگیزه چندانی برای سرمایهگذاران ایجاد نمیکند.
وی افزود: شرایط فعلی به گونهای نیست که سرمایهگذار تمایل داشته باشد پول خود را وارد این بخش کند. ما همواره گفتهایم اگر وزارت راه و شهرسازی و سازمان ملی زمین و مسکن زمین در اختیار دارند و میخواهند اجارهداری را توسعه دهند، باید از سوداگرانه بودن خارج شوند؛ اینکه زمین را با قیمت بالا بفروشند و سپس انتظار داشته باشند سرمایهگذار وارد حوزه اجارهداری شود، در شرایط کنونی بازار مسکن امکانپذیر نیست.
چرا سرمایهگذاران به ساخت مسکن اجارهای رغبت ندارند؟
رهبر اظهار داشت: اکنون که بازار مسکن در رکود به سر میبرد و نیاز به مسکن وجود دارد، دولت باید همانطور که کالا برگ را رایگان در اختیار مردم میگذارد، در حوزه مسکن نیز حمایتهای مشابهی انجام دهد و حتی زمین را رایگان در اختیار سرمایهگذاران بگذارد.
رئیس کمیسیون عمران، احداث و امور زیربنایی اتاق تهران بیان کرد: در چنین شرایطی سرمایهگذار میتواند با استفاده از زمین رایگان، واحدهای مسکونی را با هدف اجارهداری بسازد و متعهد شود که تا پنج سال آنها را نفروشد و فقط در بازار اجاره عرضه کند؛ اگر این شرایط فراهم شود و سوداگری در مسکن حذف شود، ممکن است انگیزه سرمایهگذاران شکل بگیرد. دولت همچنین میتواند مشوقهایی مثل معافیتهای مالیاتی ارائه دهد.
وی با اشاره به تجربه برخی کشورهای حوزه خلیج فارس گفت: در کشورهایی مانند عمان، برای سرمایهگذارانی که وارد این حوزه میشوند، تا ۲۰ سال معافیت مالیاتی قائل میشوند و در برخی موارد زمین را هم به صورت رایگان در اختیارشان قرار میدهند.
رئیس انجمن انبوهسازان در پایان تاکید کرد: در این کشورها چنین حمایتهایی وجود دارد، ولی در ایران ما میخواهیم از یک سو منافع خود را حفظ کنیم و از سوی دیگر انتظار داریم مردم سرمایهشان را برای مدت طولانی قفل کنند و وارد حوزه اجارهداری شوند؛ به نظر من این دو موضوع با هم سازگار نیستند.