زمستان چالش‌برانگیز پتروشیمی‌ها؛ ناترازی گاز و تهدید بحران بر بزرگ‌ترین صنعت سودآور کشور
زمستان چالش‌برانگیز پتروشیمی‌ها؛ ناترازی گاز و تهدید بحران بر بزرگ‌ترین صنعت سودآور کشور



طبق گزارش سایت طلا، امسال شرایط تأمین گاز برای صنعت پتروشیمی کشور از همیشه پیچیده‌تر و شکننده‌تر شده است. ناترازی گاز که سال‌هاست بخش‌های خانگی و نیروگاهی را دچار مشکل کرده بود، اکنون به دلیل بروز چالش‌های فنی در میدان گازی پارس جنوبی، صنعت پتروشیمی را در آستانه بحران تولید قرار داده است.

پارس جنوبی؛ زخمی که هنوز التیام نیافته است

بر اساس داده‌های فنی موجود، وضعیت تأمین گاز در سال جاری از همیشه لطیف‌تر و پرریسک‌تر است. آسیب‌هایی که به برخی از سکوهای میدان گازی پارس جنوبی وارد شده و موجب خارج شدن حدود ۳۰ درصد از ظرفیت عملیاتی چهار فاز بزرگ این میدان شده است، زنگ‌های هشدار برای زمستان سخت پیش رو را به صدا درآورده است. این کاهش محسوس در تولید گاز در مبدأ، به‌طور مستقیم گلوگاه‌های تأمین خوراک صنایع پتروشیمی را تحت فشار قرار می‌دهد. در چنین شرایطی، حفظ پایداری تولید به جای بحث‌های همیشگی درباره «نرخ خوراک» اولویت یافته است؛ چرا که حتی اگر سودآوری وجود داشته باشد، بدون تأمین گاز، چرخ صنعت نمی‌چرخد.

عسلویه؛ مرکز اصلی بحران گاز

پتروشیمی‌های واقع در منطقه عسلویه، به‌خصوص آن‌هایی که خوراک اصلی‌شان گاز متان است، بیش از سایر مناطق در معرض آسیب قرار دارند. تولیدکنندگان متانول و اوره که کاملاً وابسته به خوراک گازی هستند، در معرض بیشترین ریسک قرار دارند. ناترازی گاز اگر منجر به قطع یا کاهش فشار خوراک شود، به معنای توقف خطوط تولید، از دست دادن بازارهای صادراتی و تحمیل هزینه‌های سنگین ناشی از راه‌اندازی مجدد واحدهای بزرگ پتروشیمی است؛ هزینه‌هایی که گاهی حتی از سود حاصل از تولید نیز بیشتر می‌شود.

ماهشهر؛ مزیت رقابتی به واسطه تنوع خوراک

در نقطه مقابل، منطقه ماهشهر در صنعت پتروشیمی ایران وضعیتی نسبتاً امن‌تر دارد. تنوع سبد خوراک که شامل خوراک‌های مایع و گازی است، باعث شده این پتروشیمی‌ها در مواجهه با قطعی گاز از انعطاف‌پذیری بیشتری برخوردار باشند. تأمین نسبی پایدار خوراک مایع در فصول سرد، که نقطه ضعف منطقه عسلویه محسوب می‌شود، برای ماهشهر به یک مزیت رقابتی مهم تبدیل شده است. در حالی که واحدهای متانولی عسلویه چشم انتظار تصمیمات ستاد مدیریت بحران انرژی هستند، صنایع پتروشیمی در ماهشهر با اتکا به تنوع خوراک، ریسک کمتری در ادامه تولید تجربه می‌کنند.