بر اساس گزارش سایت طلا، در صورتی که این پیامک را دریافت کرده‌اید یا درباره آن در شبکه‌های اجتماعی دیده‌اید، احتمالاً این سؤال برایتان پیش آمده که آیا باید برای خرید و فروش طلای خود مالیات پرداخت کنید؟
در روزهای اخیر، برخی شهروندان پیامکی از سوی سازمان امور مالیاتی دریافت کرده‌اند که از آنها درخواست شده اطلاعات مربوط به خرید و فروش ثبت‌شده به نام خود را بررسی کنند. متن این پیامک چنین است:
مؤدی گرامی، جهت ویرایش پرونده یا رد اطلاعیه‌های خرید/ فروش ابراز شده برای کد ملی…. تنها تا تاریخ ….. مهلت دارید تا به درگاه my.tax.gov.ir بخش اطلاعات صورت معاملات و ۱۶۹ مکرر/ سامانه واکنش به اطلاعات مراجعه فرمایید.
انتشار تجربه برخی کاربران در شبکه اجتماعی ایکس باعث افزایش نگرانی‌ها درباره این پیامک شده است. یکی از کاربران می‌گوید پس از خرید و فروش طلا در پلتفرم‌های آنلاین، اطلاعات معاملاتشان در سامانه مالیاتی ثبت شده است. فردی دیگر نیز درباره لزوم تایید معامله‌ای برای بیمه خودرو صحبت می‌کند که ظاهراً مربوط به دریافت خسارت است.
نکته‌ای که باید به آن توجه داشت این است که این پیامک فقط به خرید و فروش طلای دیجیتال محدود نمی‌شود و شامل معاملات حوزه‌های دیگری مانند خرید بیمه نیز می‌شود.
پیامک مالیاتی به معنای درخواست پرداخت مالیات نیست
سازمان امور مالیاتی اعلام کرده است که پیامک‌های جدید مالیاتی که برای برخی مؤدیان ارسال شده، صرفاً با هدف بررسی و تطبیق اطلاعات معاملات ثبت‌شده به نام افراد ارسال شده است.
مدیرکل علوم داده‌های مالیاتی سازمان امور مالیاتی در گفت‌وگو با خبرگزاری فارس بیان کرد دریافت‌کنندگان این پیامک باید با ورود به نشانی اعلام‌شده در پیامک، وارد کارتابل مالیاتی خود شوند و در بخش «واکنش به اطلاعات موضوع ماده ۱۶۹» معاملات ثبت‌شده را بررسی کنند.
اگر اطلاعات نمایش داده شده صحیح باشد، نیازی به انجام کار دیگری نیست، اما افرادی که معامله یا اطلاعات ثبت‌شده را تأیید نمی‌کنند باید از همین بخش نسبت به رد آن اقدام نمایند.
امیرحسام حیدریان، مشاور مالیاتی، نیز درباره این پیامک‌ها توضیح می‌دهد که دریافت این پیامک‌ها به معنی تشکیل پرونده مالیاتی، آغاز حسابرسی یا صدور برگ تشخیص مالیات نیست. به گفته وی، سازمان امور مالیاتی در حال جمع‌آوری اطلاعات خرید و فروش اشخاص است تا بتواند با استفاده از این داده‌ها، شفافیت مالیاتی را افزایش داده و فعالیت‌های اقتصادی را شناسایی کند.
وی افزود شرکت‌ها و کسب‌وکارهایی که معاملات خود را از طریق صورت‌حساب‌های الکترونیکی ثبت می‌کنند، این اطلاعات را در اختیار سازمان امور مالیاتی قرار می‌دهند.
برای مثال، وقتی که کد ملی خریدار در خرید ثبت می‌شود، فروشنده اطلاعات معامله را در سامانه صورت‌حساب‌های الکترونیکی بارگذاری می‌کند. در این حالت، اطلاعاتی مانند نوع کالا یا خدمت، مبلغ و تاریخ معامله به سازمان امور مالیاتی منتقل می‌شود.
حیدریان توضیح می‌دهد هدف از تجمیع این داده‌ها، فراهم کردن امکان بررسی و تطبیق معاملات و محاسبه دقیق‌تر مالیات است. سازمان امور مالیاتی با استفاده از این اطلاعات قادر خواهد بود بررسی کند افراد در چه حوزه‌هایی خرید و فروش داشته‌اند و آیا این معاملات مصرف شخصی بوده یا بخشی از فعالیت اقتصادی آنها محسوب می‌شود.
چرا برای افراد عادی نیز کارپوشه مالیاتی تعریف شده است؟
حیدریان به تفاوت میان افراد دارای فعالیت اقتصادی و سایر شهروندان اشاره می‌کند. فعالان اقتصادی و کسب‌وکارها که تکالیف مالیاتی مشخصی دارند، معمولاً با فرایندهای مالیاتی و ثبت صورت‌حساب‌ها آشنا هستند؛ اما افرادی که کسب‌وکاری ندارند نیز ممکن است اطلاعات معاملاتشان در سامانه ثبت شده باشد.
وی می‌گوید برای این افراد نیز کارپوشه‌ای در نظر گرفته شده تا بتوانند اطلاعات خرید و فروش ثبت‌شده به نام خود را مشاهده کنند. این اطلاعات ممکن است شامل خرید بلیت، دریافت برخی خدمات یا خرید کالاهایی مانند طلا باشد.
همچنین حیدریان اشاره می‌کند که همه اطلاعات معاملاتی به طور همزمان برای همه افراد نمایش داده نمی‌شود و دریافت نکردن پیامک به معنای نبود اطلاعات معاملاتی در سامانه نیست.
آیا باید منتظر مالیات بر خرید و فروش طلا باشیم؟
حیدریان در پاسخ به این سؤال تأکید می‌کند که دریافت این پیامک‌ها به معنی تشکیل پرونده مالیاتی، آغاز حسابرسی یا صدور برگ تشخیص مالیات نیست. وی توضیح می‌دهد سازمان امور مالیاتی با ارسال این پیامک‌ها از افراد می‌خواهد اطلاعات معاملاتی ثبت‌شده به نام خود را بررسی کنند.
وی همچنین یادآور می‌شود جمع‌آوری اطلاعات مالی می‌تواند به سازمان کمک کند تصویر جامع‌تری از فعالیت‌های اقتصادی اشخاص به دست آورد و در صورت لزوم، از این اطلاعات در فرایندهای مالیاتی استفاده کند.
بنابراین باید میان ثبت اطلاعات معامله و مطالبه مالیات تفاوت قائل شد. صرف دریافت پیامک یا مشاهده اطلاعات خرید و فروش در کارپوشه به معنای اعلام بدهی مالیاتی نیست.
ارتباط این پیامک‌ها با مالیات بر عایدی سرمایه چیست؟
حیدریان در پاسخ به پرسش دیجیاتو درباره ارتباط این پیامک‌ها با قانون مالیات بر سوداگری و سفته‌بازی می‌گوید اطلاعات جمع‌آوری شده صرفاً محدود به یک قانون مالیاتی نیست و می‌تواند در چارچوب سایر مقررات از جمله مالیات بر ارزش افزوده و قانون مالیات‌های مستقیم نیز کاربرد داشته باشد.
او می‌گوید تجمیع اطلاعات معاملات به سازمان مالیاتی امکان می‌دهد الگوی خرید و فروش افراد را بررسی کند و تشخیص دهد که معاملات مربوط به مصرف شخصی است یا بخشی از فعالیت تجاری می‌باشد.
با این حال، ثبت اطلاعات خرید و فروش به تنهایی به معنای تعلق مالیات بر عایدی سرمایه نیست. برای تعیین آثار مالیاتی هر معامله، باید شرایط و مقررات قانونی مربوطه مورد بررسی قرار گیرد. پیامک فعلی نیز، بر اساس توضیحات سازمان امور مالیاتی، در ابتدا با هدف بررسی اطلاعات ثبت‌شده و اعلام مغایرت‌های احتمالی ارسال شده است.
چه اقداماتی باید پس از دریافت پیامک مالیاتی انجام داد؟
سازمان امور مالیاتی از دریافت‌کنندگان پیامک خواسته است با مراجعه به درگاه رسمی my.tax.gov.ir وارد بخش «اطلاعات صورت معاملات و ۱۶۹ مکرر» و سپس «سامانه واکنش به اطلاعات» شوند و اطلاعیه‌های ثبت شده به نام خود را بررسی کنند.
طبق توضیحات سازمان، اگر اطلاعات درج‌شده صحیح باشد، نیازی به اقدام دیگری نیست، اما اگر فرد معامله‌ای انجام نداده یا اطلاعات ثبت شده را نادرست می‌داند، باید از همین بخش نسبت به رد آن اقدام نماید.
به طور خلاصه، دریافت این پیامک به تنهایی به معنای تعلق مالیات به خرید و فروش‌های شخصی نیست. در این مرحله، هدف اصلی بررسی صحت اطلاعات ثبت شده به نام افراد و اعلام مغایرت‌های احتمالی است. با این حال، مشخص نیست در آینده این اطلاعات چگونه مورد استفاده قرار خواهند گرفت.