متانول در بنزین حقیقت دارد؟ چه بلایی بر سر خودرو میآورد؟
در روزهای اخیر، خبر استفاده از متانول در ترکیب بنزین به یکی از موضوعات بحثبرانگیز فضای مجازی تبدیل شده است. برخی رانندگان نیز از افت کیفیت سوخت و مشکلاتی مانند بد کار کردن موتور یا افزایش دمای خودرو گلایه کرده اند و این پرسش مطرح شده که آیا متانول واقعا به بنزین اضافه میشود و این ماده چه تاثیری بر خودرو دارد؟
متانول در بنزین حقیقت دارد؟
انتشار مطالبی درباره اضافه شدن متانول به بنزین از سوی شرکت نفت، واکنش های مختلفی در فضای مجازی به همراه داشته است. در همین زمینه، شرکت نفت ستاره خلیج فارس استفاده از متانول به عنوان یکی از اجزای اکسیژنه در ترکیب بنزین را تایید کرده است.
البته استفاده از متانول در سوخت، موضوع جدیدی در صنعت انرژی جهان نیست. در سالهای گذشته نیز ترکیباتی مانند تولوئن، زایلن و متانول در میان برخی تیونرها و خودروهای مسابقه ای برای افزایش عدد اکتان مورد استفاده قرار میگرفتند.
با این حال، میزان و نحوه ترکیب این مواد با سوخت اهمیت زیادی دارد و نمیتوان استفاده از متانول در سوخت های استاندارد را با ریختن خودسرانه این ماده در باک خودرو مقایسه کرد.
چه مقدار متانول به بنزین اضافه میشود؟
بر اساس اظهارات وحید قانعی فرد، مدیرعامل شرکت نفت ستاره خلیج فارس، این پالایشگاه پس از انجام مطالعات و آزمایش های فنی، استفاده از متانول را در مقیاس عملیاتی آغاز کرده است.
طبق این اظهارات، حدود ۰.۵ درصد حجمی متانول در بنزین تولیدی این پالایشگاه مورد استفاده قرار میگیرد.
همچنین گفته شده است که استانداردهای ملی ایران و اروپا، استفاده از متانول در بنزین را تا سقف ۳ درصد حجمی مجاز میدانند. بنابراین میزان اعلامشده ۰.۵ درصد، به مراتب کمتر از این سقف است.
آیا متانول میتواند به موتور خودرو آسیب بزند؟
تاثیر متانول بر خودرو به عواملی مانند میزان آن در سوخت، مشخصات فنی خودرو و استاندارد سوخت بستگی دارد. بنابراین نمیتوان صرفا با شنیدن خبر وجود متانول در بنزین نتیجه گرفت که موتور خودروها حتما آسیب میبیند.
خودروهای جدید به سامانه های پیچیده ای مانند ECU، سنسور اکسیژن، انژکتورها و مبدل کاتالیستی مجهز هستند و عملکرد صحیح این قطعات تا حد زیادی به کیفیت و ترکیب سوخت وابسته است.
در مقابل، استفاده از متانول با غلظت های بالا یا ترکیب غیراستاندارد میتواند موضوع متفاوتی باشد و در صورت سازگار نبودن خودرو با چنین سوختی، احتمال بروز مشکلاتی در سیستم سوخت رسانی و برخی قطعات وجود دارد.
بنابراین میان بنزین استاندارد حاوی مقدار کنترلشده متانول و افزودن خودسرانه متانول به باک خودرو تفاوت اساسی وجود دارد.
آیا متانول باعث جوش آوردن خودرو میشود؟
گزارش هایی از سوی برخی رانندگان درباره افت کیفیت بنزین، افزایش دمای موتور یا عملکرد نامناسب خودرو منتشر شده است؛ اما نمیتوان بدون انجام آزمایش های فنی، این مشکلات را مستقیما به وجود متانول در بنزین نسبت داد.
برای مشخص شدن علت چنین مشکلاتی، باید نمونه های سوخت از جایگاه های مختلف جم عآوری و در آزمایشگاه های معتبر بررسی شوند. همچنین عوامل دیگری مانند وضعیت سیستم خنک کننده، ترموستات، رادیاتور، کیفیت خود سوخت و شرایط فنی خودرو نیز میتوانند در افزایش دمای موتور نقش داشته باشند.
متانول در بنزین در کشورهای دیگر
استفاده از متانول در سوخت در برخی کشورهای جهان سابقه دارد و در بعضی کشورها سوختهای متانولی با درصدهای بالاتر نیز تولید و عرضه میشوند.
برای نمونه، در چین استانداردهایی مانند M15 برای سوخت حاوی ۱۵ درصد متانول تعریف شده است. این موضوع نشان میدهد که استفاده از متانول در سوخت، در صورت رعایت استانداردها و طراحی مناسب خودرو و سامانه سوخت رسانی، فناوری ناشناختهای نیست.
با این حال، مقایسه درصدهای بالای متانول در سوخت برخی کشورها با بنزین معمول خودروهای ایران باید با احتیاط انجام شود؛ زیرا مشخصات خودرو، استاندارد سوخت و زیرساخت های هر کشور متفاوت است.
نتیجه گیری
اصل استفاده از متانول در بخشی از بنزین تولیدی پالایشگاه ستاره خلیج فارس، بر اساس اظهارات مدیرعامل این پالایشگاه، صحت دارد و میزان اعلامشده حدود ۰.۵ درصد حجمی است. این رقم با درصدهای بالای سوخت های متانولی که در برخی کشورها استفاده میشوند تفاوت زیادی دارد.
با این حال، برای بررسی ادعاهای مربوط به افت کیفیت بنزین و مشکلات خودروها، انجام آزمایش های مستقل روی نمونه های سوخت جایگاههای مختلف ضروری است. تا زمانی که چنین بررس یهایی انجام نشده باشد، نمیتوان هرگونه مشکل فنی خودرو را مستقیما به وجود متانول در بنزین نسبت داد.