آیکو سوگیهارا، ژیمناست ۲۷ ساله ژاپنی، با پایانی پرهیجان و دراماتیک، سلطه بیش از نیمقرن چین را در بازیهای آسیایی پایان داد و اکنون ستاره بیچونوچرای ناگویا به شمار میرود.
براساس گزارش ورزش سه، سه سال پیش در بازیهای آسیایی هانگژو، آیکو سوگیهارا نه با لباس مسابقه، بلکه به عنوان خبرنگار با کارت رسانه و میکروفون در دست، روی سکوهای سالن برگزاری رقابتهای ژیمناستیک حضور داشت. او که زمانی یکی از ستارگان برجسته بسکتبال ژاپن بود، از مسابقات سطح اول فاصله گرفته بود و عملکرد همتیمیهایش را از زاویه رسانهها زیر نظر میگرفت و تحلیل میکرد و به عنوان خبرنگار به بازیهای آسیایی اعزام شده بود.
سه سال پس از آن روزها، در جریان بازیهای آسیایی ۲۰۲۶ ناگویا، سوگیهارا ۲۷ ساله با پوشیدن پیراهن تیم ملی ژاپن به میدان رفت و در فینال انفرادی مجموع زنان با کسب امتیاز ۵۵.۵۹۹ به مدال طلا دست یافت و کو چینچین، پدیده ۱۶ ساله چینی را با اختلاف اندک ۰.۴ امتیاز پشت سر گذاشت. این پیروزی تاریخی نخستین طلای انفرادی مجموع زنان ژاپن در تاریخ بازیهای آسیایی را به او هدیه داد.
اهمیت این موفقیت زمانی بیشتر مشخص میشود که بدانیم ژیمناستیک چین از نخستین حضور خود در بازیهای آسیایی سال ۱۹۷۴ به مدت ۵۲ سال متوالی طلای این بخش را از آن خود کرده بود؛ رکوردی بینظیر که سرانجام در ناگویا و توسط دختری شکسته شد که روزگاری کارش را تمامشده میدانستند.
دوراهی بزرگ پس از المپیک توکیو
داستان سوگیهارا بسیار جذاب و پر از فراز و نشیب است. پس از المپیک توکیو و جراحی زانوی چپ، انگیزه و شرایط جسمانی او برای رقابت در سطح بالاتر کاهش یافت. در ژوئن ۲۰۲۲ و در سن ۲۲ سالگی، تصمیم گرفت بدون اعلام رسمی خداحافظی، مدتی از سطح اول ژیمناستیک فاصله بگیرد.
در آن روزها که هدف روشنی نداشت، ژیمناستیک را ترک نکرد؛ بلکه به مربیگری نوجوانان روی آورد، دورههای داوری را گذراند و به گزارشگری و تحلیل مسابقات پرداخت.
آموزش حرکات پایهای به نوجوانان باعث شد تا دیدگاه او نسبت به جزئیات رشتهاش تغییر کند؛ حرکاتی که قبلاً بیشتر بر اساس غریزه انجام میداد، اکنون باید به دقت در ذهنش تحلیل میشد و سپس آماده آموزش به شاگردان میگشت. او بعدها اعتراف کرد این بازتعریف ذهنی، درک او از حرکات بدنش را به شدت بهبود بخشید و حتی سطح فکریاش را نسبت به روزهای المپیک توکیو بالاتر برد.
جرقه بازگشت زیر سقف سالن هانگژو
در ژوئن ۲۰۲۳، سوگیهارا با کسب طلای حرکات زمینی در قهرمانی ژاپن نشانههای بازگشت خود را به نمایش گذاشت، اما چند ماه بعد به عنوان خبرنگار به هانگژو رفت. تماشای رقابتها از جایگاه رسانهها و دیدن کسانی که تا دیروز رفیقش در رختکن بودند، شور و انگیزهای تازه در دلش ایجاد کرد: «دلم میخواهد یک بار دیگر پیراهن تیم ملی ژاپن را بپوشم.»
نوامبر ۲۰۲۳ رسماً اعلام کرد که قصد بازگشت به تیم ملی را دارد و برای کسب سهمیه المپیک پاریس مبارزه خواهد کرد؛ تصمیمی جسورانه که البته در نهایت به نتیجه دلخواه ختم نشد.
در مسابقات انتخابی ۲۰۲۴، سقوط ناگهانی و بد در پارالل ناهمسطح رویاهای پاریس را از او گرفت و سوگیهارا در رده پنجم قرار گرفت. او با چشمانی پر از اشک گفت: «برای پاریس تمام توانم را گذاشتم و نرسیدن واقعاً دردناک است، اما هنوز قصد ندارم خداحافظی کنم.»
شکوفایی در فصلی متفاوت
سوگیهارا نمیخواست تسلیم تلخی شکست شود. یک سال بعد، در مسابقات اناچکی کاپ ۲۰۲۵، در سن ۲۵ سالگی و دقیقاً ۱۰ سال پس از نخستین قهرمانیاش، با بازگشتی دیدنی در آخرین وسیله و با اختلاف ۰.۰۳۳ امتیاز قهرمان شد و در مصاحبهای ماندگار بیان داشت: «زمان شکوفایی برای هر فرد متفاوت است.»
چند ماه بعد، در مسابقات جهانی ۲۰۲۵ جاکارتا، او اولین مدال طلای جهانی دوران حرفهای خود را در حرکات زمینی کسب کرد؛ پاداش بزرگی برای دختری که در تاریکترین روزهایش هرگز از ادامه مسیر ناامید نشد و بالاخره به بازیهای آسیایی ۲۰۲۶ راه پیدا کرد.
دوئل تجربه و جوانی؛ پایان یک امپراتوری
در فینال ناگویا، رقیب سوگیهارا یک استعداد فوقالعاده چینی بود. کو چینچین ۱۶ ساله، قهرمان مسابقات کشوری و ستاره اصلی قهرمانی آسیا، در سه وسیله نخست بدون نقص اجرا کرد و تا پیش از وسیله آخر با اختلاف ۰.۳۳۴ امتیاز جلوتر از رقیب ژاپنیاش بود.
همه چیز به پرش خرک کشید؛ بخشی که در گذشته نقطه ضعف سوگیهارا محسوب میشد. او برای این مبارزه بزرگ، زیر نظر کوهی اوچیمورا و کنزو شیرای، تکنیک پرش یورچنکو با دو پیچ را به طور کامل بازسازی کرده بود.
پرش سوگیهارا نمره ۱۴.۱۰۰ گرفت تا مجموع امتیازاتش به ۵۵.۵۹۹ برسد. در مقابل، اجرای دختر ۱۶ ساله چینی در حرکات زمینی با نمره ۱۳.۳۶۶ به پایان رسید و با مجموع ۵۵.۱۹۹، طلای مسابقات با اختلاف ۰.۴ امتیاز از چنگ اژدهای آسیا خارج شد.
اختلاف سنی ۱۱ ساله این دو فینالیست، عمق درام این مسابقه را نشان میداد. ۱۱ سال پیش، زمانی که سوگیهارا در ۱۵ سالگی اولین جام خود را بالای سر میبرد، هیچکس تصور نمیکرد مسیر حرفهای او از اتاق گزارشگری و پشت دوربین تلویزیون دوباره به سکوی قهرمانی آسیا برسد.
سوگیهارا چند ماه پیش از این رقابت در شبکههای اجتماعی جملهای ساده اما عمیق نوشته بود که تمام مسیر دشوارش را خلاصه میکرد: «در نهایت، ژیمناستیک هنوز هم لذتبخشترین کار دنیا است.»