سیدعلی مدنی‌زاده، وزیر امور اقتصادی و دارایی، در جلسه امروز سه‌شنبه (۵ آبان ماه) مجلس شورای اسلامی در پاسخ به سوال مصطفی پوردهقان اردکانی نماینده اردکان و چند نماینده دیگر، اظهار داشت: ما از وضعیت واقعی معیشت مردم، به ویژه بازنشستگان، کارگران و کارمندان آگاهیم و می‌دانیم که مردم عزیز تحت فشار تورم و گرانی چه شرایط دشواری را تجربه می‌کنند. آمار و ارقام را به طور روزانه پیگیری می‌کنیم و کاملاً از سختی‌هایی که مردم در آن گرفتار شده‌اند، مطلع هستیم.
به گزارش ایرنا، وزیر اقتصاد افزود: نگرانی نمایندگان مجلس کاملاً درست و به حق است و از افتخارات نظام جمهوری اسلامی محسوب می‌شود که در چنین شرایطی، ساختار حکمرانی به دولت و مجلس اجازه می‌دهد تا درباره مسائل و مشکلات مردم با یکدیگر گفت‌وگو و تعامل داشته باشند.
مسئولیت‌پذیری در برابر مشکلات
مدنی‌زاده با بیان اینکه توضیحاتی که ارائه می‌شود به معنی انکار مشکلات مردم، تورم و گرانی‌ها نیست، گفت: وزارت اقتصاد و شخص وزیر هرگز از مسئولیت فرار نمی‌کنند. آنچه در دولت رخ می‌دهد، سیاست‌گذاری و هماهنگی سیاست‌های اقتصادی است و وظایف هر دستگاه بر اساس شرح وظایف قانونی تقسیم شده است تا اقدامات انجام شده به درستی به مردم توضیح داده شود.
وی تصریح کرد: در یک سال و نیم گذشته که از مجلس رای اعتماد گرفته‌ام، با توجه به وظایف واگذار شده و در شرایط دشوار جنگ اقتصادی و بحران‌های ناشی از ناترازی‌های ساختاری اقتصاد ایران، وزارت اقتصاد را تحویل گرفتیم و اقداماتی جدی برای مقابله با این مشکلات انجام دادیم.
وزیر اقتصاد یادآور شد: ابتدا اتاق عملیاتی برای جنگ اقتصادی در وزارت اقتصاد تشکیل دادیم و بانک‌های ناتراز را به دقت بررسی کردیم. پرونده بانک آینده با موفقیت حل شد و سایر بانک‌ها و مؤسسات مالی ناتراز نیز در دستور کار وزارت اقتصاد و بانک مرکزی قرار دارند و مراحل قانونی خود را طی می‌کنند.
وی افزود: کنترل ترازنامه بانک‌ها برای مهار تورم در اولویت کاری ماست و از ابتدای سال به طور جدی دنبال شده است. خوشبختانه رشد نقدینگی در حال کاهش است و ان‌شاءالله این روند آثار تورمی خود را نشان خواهد داد. به طوری که در چهار ماه گذشته، کاهش قابل توجه تورم ماهانه کاملاً مشهود بوده است.
رشد چشمگیر شاخص بازار سرمایه
مدنی‌زاده ادامه داد: برای مقابله با تورم، تأمین مالی غیرتورمی از طریق بازار سرمایه و بازار بدهی در وزارت اقتصاد در دستور کار قرار دارد. اقدامات مهمی در این زمینه انجام شده و تلاش کردیم تا تأمین مالی بنگاه‌های اقتصادی را بدون وابستگی به شبکه بانکی به بازار سرمایه هدایت کنیم.
وی با اشاره به رشد شاخص بورس گفت: شاخص بازار سرمایه از حدود سه میلیون واحد به بیش از هشت میلیون واحد افزایش یافته که نشان‌دهنده رشد قابل توجهی است. این بازار نقش مهمی در تأمین مالی اقتصاد داشته است.
وزیر اقتصاد همچنین درباره آخرین وضعیت تأمین مالی از بازار سرمایه بیان کرد: بر اساس آماری که دیشب دریافت کردم، بیش از ۸۰۰ هزار میلیارد تومان تأمین مالی از بازار سرمایه انجام شده که از این مبلغ، حدود ۱۰۰ هزار میلیارد تومان به بنگاه‌های اقتصادی اختصاص یافته است.
تأمین مالی بودجه دولت برای جلوگیری از کسری و تورم
مدنی‌زاده تأمین مالی بودجه دولت با هدف جلوگیری از کسری بودجه و انتقال تبعات آن به پایه پولی و تورم را از دیگر اقدامات مهم وزارت اقتصاد برشمرد و گفت: با وجود تمام فشارهای ناشی از جنگ اقتصادی، تلاش کردیم بودجه سال ۱۴۰۴ را با حداقل کسری ببندیم و آثار آن را به کمترین حد ممکن برسانیم.
وی افزود: با وجود مشکلات در وصول مالیات از مردم و بنگاه‌ها، مالیات ۱۰ میلیون کسب‌وکار را صفر کردیم و تمرکز خود را بر بنگاه‌های بزرگ با فرار مالیاتی گذاشتیم.
وزیر اقتصاد در مورد مقابله با فرار مالیاتی گفت: در یک مورد، با اقدامات انجام‌شده از فرار مالیاتی به ارزش ۳۰ هزار میلیارد تومان جلوگیری کردیم. همچنین سیستم‌سازی فرایندهای مالیاتی با هدف مقابله با فرار مالیاتی و افزایش شفافیت در دستور کار قرار دارد.
شفاف‌سازی و الکترونیکی کردن صورت‌های مالی
مدنی‌زاده اجرای پروژه شفاف‌سازی صورت‌های مالی و الکترونیکی کردن آنها را از دیگر اقدام‌های مهم وزارت اقتصاد اعلام کرد و گفت: این پروژه که هشت سال متوقف مانده بود، با هدف شفاف‌سازی فعالیت‌های اقتصادی و رفع مشکل دو‌دفتره بودن بنگاه‌ها به اجرا درآمده است.
وی تاکید کرد: از چند ماه گذشته این روند آغاز شده و تلاش شده زمینه فعالیت بنگاه‌ها بر اساس صورت‌های مالی شفاف و قابل بررسی فراهم شود.
اصلاح بازار اوراق دولتی پس از هشت سال
وزیر اقتصاد درباره اصلاحات بازار اوراق دولتی اظهار داشت: برای نخستین بار پس از هشت سال اصلاحاتی در بازار اوراق دولتی انجام شد و نرخ‌ها واقعی شدند. فساد و رانت در این بازار از بین رفت و این اصلاحات به تأمین مالی از طریق بازار سرمایه کمک کرد.
مدنی‌زاده افزود: یکی از اهداف اصلی این اقدامات کاهش وابستگی تأمین مالی دولت به پایه پولی و جلوگیری از ایجاد تورم است، چرا که استفاده از منابع بانک مرکزی برای کسری بودجه موجب افزایش نقدینگی و تورم می‌شود.
تسهیل فرآیندهای تولید و کاهش فشار به بنگاه‌ها
وی تسهیل فرآیندهای تولید و کاهش فشار هزینه‌ای بر بنگاه‌های اقتصادی را از اولویت‌های وزارت اقتصاد دانست و گفت: صدور خودکار مجوزها از جمله اقداماتی است که در این زمینه انجام شده است. تنها در هفته گذشته، حدود ۱۲ هزار مجوز از طریق سامانه مجوزهای وزارت اقتصاد صادر شده است.
وزیر اقتصاد درباره تسهیل تأمین مالی مردم و بنگاه‌ها نیز گفت: سامانه جامع وثایق را برای مردم و بنگاه‌ها فراهم کرده‌ایم تا با وجود محدودیت منابع مالی برای کنترل تورم، امکان دسترسی به منابع مالی به روش‌های غیرتورمی فراهم شود.
مدنی‌زاده افزود: هدف این است که مردم و بنگاه‌های اقتصادی به‌راحتی از طریق این سامانه به ابزارهای تأمین مالی دسترسی پیدا کنند.
نیمی از منابع بودجه عمومی از مالیات تامین می‌شود
وی با تاکید بر افزایش سهم درآمدهای مالیاتی در تأمین بودجه عمومی کشور گفت: در حال حاضر حدود ۵۰ درصد منابع بودجه عمومی از محل مالیات تأمین می‌شود و با سیستم‌سازی فرایندهای مالیاتی تلاش کرده‌ایم درآمدهای این بخش را افزایش دهیم.
وزیر اقتصاد اشاره کرد که درآمدهای مالیاتی سال گذشته ۳۹ درصد رشد داشته و برای امسال رشد ۷۰ درصدی پیش‌بینی شده است.
مدنی‌زاده افزود: امیدواریم با ادامه این روند و افزایش کارآمدی نظام مالیاتی، از سال آینده بخش قابل‌توجهی از منابع بودجه کشور از محل مالیات تامین شود و وابستگی به سایر منابع کاهش یابد.
وی گفت: در جلسات خصوصی گزارش‌های کامل درباره علل تحمیل تورم به نمایندگان ارائه شده است و شرایط به گونه‌ای است که امکان بیان بسیاری از اتفاقات در تریبون‌های رسمی وجود ندارد. از نمایندگان تقاضا می‌شود از عبارت «گران‌سازی ارز توسط دولت» استفاده نکنند، زیرا این شرایط تحمیلی بوده و دسترسی ما به ارز و منابع دلاری مسدود شده است.
وزیر اقتصاد افزود: ارز ترجیحی حذف نشده بلکه به پایان رسیده است و نباید اینگونه به مردم منتقل شود که دولت این کار را کرده است. این واقعیت‌های اقتصادی است که از سوی وزیر خزانه‌داری آمریکا به عنوان جنایت علیه مردم ایران مطرح شده است. آنها در حوزه نظامی کودکان را کشته و در حوزه اقتصادی مانع رسیدن دارو به مردم شده‌اند و با محاصره هوایی و دریایی واردات دارو را متوقف کرده‌اند.
آسیب به منابع تأمین ارز و پیامدهای آن
مدنی‌زاده با اشاره به دو عامل گرانی، یعنی شرایط جنگ اقتصادی و فشارهای تحمیلی، بیان کرد: ۲۳۰ میلیون متر مکعب از گاز صادراتی و گاز اختصاصی صنایع آسیب دیده است. همچنین پتروشیمی و فولاد کشور هدف قرار گرفته‌اند و وقتی منابع تأمین ارز آسیب ببیند، ارزی به دولت نمی‌رسد و افزایش قیمت طبیعی است.
وی افزود: همچنین هزینه حمل‌ونقل بار در نتیجه محاصره اقتصادی ده برابر شده و وقتی قیمت واردات و صادرات ۱۰۰ درصد افزایش یافته، همه این عوامل بر قیمت ارز تاثیرگذار است.
تورم ماهانه زیر ۴ درصد قرار دارد
وزیر اقتصاد گفت: با وجود همه فشارهای اقتصادی، تورم ماهانه به زیر ۴ درصد رسیده است و این نشان می‌دهد که تلاش می‌کنیم تورم بیش از ۹۰ درصد را به ۴۰ درصد و ان‌شاءالله سال آینده به ۲۰ درصد کاهش دهیم.
مدنی‌زاده تاکید کرد: اقتصاد کشور ما به هیچ وجه فرو نپاشیده و نخواهد پاشید. دشمنانی که جنگ را به کشور تحمیل کردند، ابتدا قصد داشتند نظام تصمیم‌گیری اقتصادی را مختل کنند، اما ما در وزارت اقتصاد با تشکیل اتاق جنگ اقتصادی و تصویب مصوبات در دولت و شورای عالی امنیت ملی اقدامات لازم برای جبران کسری بودجه را انجام دادیم.
وی با اشاره به تدوین برنامه هفت‌محوری شامل کنترل تورم، تسهیل تجارت، تسهیل سرمایه‌گذاری، تسهیل تولید، مدیریت انرژی و بازسازی معیشت مردم در وزارت اقتصاد گفت: ما به سمت جایگزینی منابع جدید به جای منابع نفتی حرکت کرده‌ایم، جریان نقدینگی خزانه را مدیریت کردیم و در حال راه‌اندازی گواهی صُلف نفتی هستیم و شاخص بورس را دو برابر کرده‌ایم.
افزایش دو برابری سرعت خروج کالا از گمرکات
وزیر اقتصاد اظهار داشت: دشمنان تلاش کردند تجارت ما را محدود کنند، اما ما موفق شدیم رسوب کالا در گمرکات را حل کرده و سرعت خروج کالا از گمرکات را دو برابر کنیم.
وی افزود: همچنین بیش از ۴۰ هزار میلیارد تومان برای بازسازی و ۸۰ هزار میلیارد تومان برای مقابله با بیکاری تخصیص یافته و بیش از ۳۵۰ هزار میلیارد تومان خسارت بیمه پرداخت شده که ۶۰ هزار میلیارد تومان آن مربوط به خسارت‌های ناشی از جنگ است.
مدنی‌زاده با اشاره به آغاز یک پویش سرمایه‌گذاری گفت: دیپلماسی همسو با کشورهای همسایه نیز فعال شده است. مردم بدانند که کارکنان وزارت اقتصاد و دارایی تحت هیچ فشاری شانه خالی نکرده و نخواهند کرد و تا آخرین نفس برای اعتلای این سرزمین تلاش خواهند کرد.
وی تاکید کرد: هنوز دشمنان ملت ایران را نشناخته‌اند و تصور می‌کنند با بستن راه‌های تجارت و فشار بر سفره مردم می‌توانند اراده ملت ما را بشکنند، اما این خیال باطل است. ایران سرزمینی است که مردم آن در سخت‌ترین طوفان‌های تاریخ مقاومت کرده‌اند و دولت و مجلس به عنوان خادم مردم در کنار هم دشمن را شکست خواهند داد. ایران یک تمدن است و تمدن هرگز شکست نمی‌خورد.