باشگاه استقلال به پاسخ فیفا درباره وضعیت دیدیه اندونگ استناد کرده است، اما تفاوتی که در ثبت فسخ قرارداد اندونگ و آسانی وجود دارد، اجازه نمی‌دهد که این دو پرونده کاملاً مشابه در نظر گرفته شوند.
به گزارش “ورزش سه”، پس از انتشار نامه اول آگوست باشگاه استقلال به فیفا و پاسخ قبلی این نهاد در خصوص وضعیت دیدیه اندونگ، موضوع پرونده یاسر آسانی وارد مرحله‌ای پیچیده‌تر شده است. استقلال بر این باور است که از نظر حقوقی میان وضعیت این دو بازیکن شباهت‌هایی وجود دارد و بندی که امکان ثبت مجدد اندونگ را به استقلال داده، می‌تواند در دفاع از آسانی نیز مورد استفاده قرار گیرد.
با این وجود، یک تفاوت کلیدی میان این دو پرونده وجود دارد. فسخ قرارداد دیدیه اندونگ در سازمان لیگ ثبت شده بود و این ثبت قبلی دیگر ادامه نداشت، بنابراین برای استفاده مجدد از او باید ثبت تازه صورت می‌گرفت. در مقابل، درباره یاسر آسانی طبق اطلاعات موجود، اخطار فسخ در هیچ یک از سامانه‌های رسمی ثبت نشد، نام او از فهرست استقلال خارج نشد و انتقالی به باشگاه دیگری انجام نگرفت.
این تفاوت، پرونده آسانی را از دو منظر قابل بررسی می‌کند: اول مربوط به تاریخ توافق‌نامه استقلال و آسانی و ادعای مربوط به جعل سند است و دوم پرسش این است که حتی اگر آسانی بازیکن جدید محسوب نمی‌شد، آیا پس از اخطار فسخ نیازمند ثبت مجدد و دریافت تأییدیه فیفا بوده یا ثبت قبلی او همچنان معتبر است؟
تاریخ توافق‌نامه به تنهایی اثبات‌کننده جعل نیست
نامه اول آگوست استقلال توضیح می‌دهد که توافق بعدی میان باشگاه و آسانی پس از ارسال اخطار فسخ امضا شده، اما تاریخ درج شده روی توافق‌نامه به پیش از آن اخطار بازمی‌گردد. همین نکته باعث شده برخی این نامه را به معنی اقرار استقلال به تغییر تاریخ قرارداد و در نتیجه جعل سند بدانند.
در تحلیل این ادعا، چند نکته حقوقی اهمیت ویژه‌ای دارد:
طبق نامه، اصلاحاتی در قرارداد آسانی، از جمله بند خرید یا آزادی بازیکن، در زمانی مکتوب شده اما امضای نهایی آن در زمان دیگری صورت گرفته است؛ بدین معنا که تاریخ روی توافق‌نامه لزوماً تاریخ امضای آن نیست. طرفین می‌توانند مفاد توافق را در تاریخ مشخصی روی کاغذ بیاورند و در تاریخ بعدی آن را امضا کنند. تفاوت میان تاریخ نگارش و امضای توافق‌نامه به خودی خود دلیلی بر دستکاری سند نیست.
نکته مهم‌تر هدف باشگاه از بیان این ترتیب زمانی است. طبق روایت استقلال، اخطار فسخ ارسال شده توسط نماینده آسانی مربوط به قرارداد اولیه بوده و توافقات بعدی برای بازیابی رابطه قراردادی و اصلاح شروط انجام شده است. بنابراین اشاره به امضای توافق‌نامه در تاریخی بعد از اخطار فسخ الزاماً اعتراف به جعل نیست، بلکه می‌تواند توضیحی درباره زمان نهایی شدن توافق و ارتباط آن با اخطار فسخ قبلی باشد.
در نهایت، باید تمایز میان سه موضوع را در نظر گرفت: اختلاف تاریخ نوشته شده و تاریخ امضاء، اثبات دستکاری تاریخ سند، و اثبات اینکه مجوز بازی بازیکن بر مبنای سندی جعلی صادر یا معتبر شده است. این سه موضوع کاملاً جدا از هم هستند و اثبات یکی به معنای اثبات دو مورد دیگر نیست.
بنابراین، صرف وجود اختلاف زمانی میان تاریخ درج شده و امضای توافق‌نامه برای اثبات جعل کافی نیست. باید مشخص شود که تاریخ توسط چه کسی درج شده، آیا طرفین از آن آگاه بوده‌اند، آیا سند پس از امضا تغییر کرده و مهم‌تر از همه، آیا از آن برای ارائه تصویری نادرست به سازمان لیگ، فدراسیون فوتبال یا فیفا استفاده شده است.
با این حال، نمی‌توان این اختلاف زمانی را کاملاً بی‌اهمیت دانست. اگر ثابت شود این تاریخ قدیمی با هدف پنهان کردن فاصله بین فسخ و توافق بعدی یا دور زدن محدودیت‌های ثبتی درج شده، ماهیت پرونده دچار تغییر خواهد شد که برای اثبات آن نیاز به بررسی اصل توافق‌نامه، سابقه مکاتبات، زمان امضاها و نحوه ارائه سند به مراجع ورزشی است.
پاسخ فیفا درباره اندونگ چه نکاتی دارد؟
در نامه منتشر شده، فیفا ابتدا تأکید کرده که محرومیت باشگاه استقلال تنها محدود به ثبت بازیکنان جدید است. سپس در بند ۴۸ بیان می‌کند بازیکنانی که در فصل گذشته برای استقلال ثبت شده‌اند، حتی اگر قراردادشان به پایان رسیده، فسخ شده یا ثبت آنها لغو شده باشد، بازیکن جدید به حساب نمی‌آیند و امکان ثبت مجدد آنها وجود دارد. این بند در پرونده دیدیه اندونگ اهمیت زیادی داشت. فسخ اندونگ در سازمان لیگ ثبت شده بود و برای استفاده مجدد از او، استقلال باید ثبت تازه‌ای انجام می‌داد. فیفا نیز اعلام کرد اندونگ به دلیل حضور در فصل گذشته، بازیکن جدید محسوب نمی‌شود و محرومیت نقل‌وانتقالاتی مانع مطلق ثبت مجدد او نیست.
باشگاه استقلال اکنون همین قاعده را درباره آسانی به کار گرفته است. استدلال آنها این است که آسانی نیز در فصل گذشته بازیکن ثبت شده استقلال بوده و حتی اگر اخطار فسخ او معتبر باشد، هنگام بازگشت بازیکن جدید محسوب نمی‌شود. این بخش از استدلال استقلال با بند ۴۸ فیفا مطابقت دارد، اما بند ۴۸ فقط بیان می‌کند که بازیکن جدید محسوب نمی‌شود و نمی‌گوید بازیکنی که قراردادش فسخ شده بدون هیچ ثبت جدیدی می‌تواند بازی کند. عبارت کلیدی متن فیفا این است که چنین بازیکنی می‌تواند مجدداً ثبت شود و این موضوع اهمیت بند ۴۹ را افزایش می‌دهد.
تفاوت اصلی میان اندونگ و آسانی چیست؟
فیفا در بند ۴۹ اعلام کرده بود استقلال می‌تواند اندونگ را از طریق دریافت Validation Exception یا همان استثنای تأیید اعتبار، دوباره ثبت کند. این مسیر برای اندونگ منطقی بود زیرا فسخ او در سازمان لیگ ثبت شده و رابطه ثبتی بازیکن با استقلال قطع شده بود. اندونگ بازیکن جدید محسوب نمی‌شد ولی نیازمند ثبت مجدد بود. اما وضعیت آسانی در این مورد متفاوت است. طبق نامه استقلال، ثبت آسانی لغو نشده، به باشگاه دیگری منتقل نشده، گواهی بین‌المللی جدیدی برای او صادر نشده و پس از اخطار فسخ نیز هیچ درخواست جدیدی برای ثبت او ارائه نشده است. بنابراین سؤال اصلی درباره آسانی این نیست که آیا بازیکن جدید بوده، بلکه باید معلوم شود آیا ثبت قبلی او همچنان معتبر است یا خیر.
اگر اخطار فسخ آسانی از نظر حقوقی و ثبتی اثری بر قرارداد و ثبت موجود نداشته باشد، می‌توان اینطور استدلال کرد که رابطه بازیکن با استقلال بدون وقفه ادامه داشته و ثبت مجددی لازم نبوده است. در این صورت، تفاوت آسانی با اندونگ به سود استقلال است، چون فسخ اندونگ ثبت شده ولی فسخ آسانی در اسناد رسمی ثبت نشده است. در مقابل، اگر اعلام فسخ ۱۴ جولای از نظر حقوقی معتبر و مؤثر باشد، ثبت نکردن آن در سازمان لیگ به معنای اعتبار قرارداد نخواهد بود. در این حالت، توافق بعدی می‌تواند به معنای احیای رابطه کاری باشد و این سؤال پیش می‌آید که چرا استقلال برای ثبت مجدد، اصلاح وضعیت یا دریافت Validation Exception اقدامی نکرده است.
به طور ساده، ثبت نشدن فسخ آسانی بزرگترین نقطه قوت دفاع استقلال است اما به تنهایی پاسخ نهایی نیست. باید روشن شود در مقررات مربوط، اثر فسخ از زمان اعلام آن ایجاد می‌شود یا از زمان ثبت در سامانه‌های رسمی. پاسخ به این پرسش مشخص خواهد کرد که آسانی بازیکنی با ثبت پیوسته بوده یا بازیکنی که باید دوباره ثبت می‌شده است.
خود باشگاه استقلال نیز تفاوت دو پرونده را دیده بود
نامه اول آگوست نشان می‌دهد مدیران استقلال نیز پرونده اندونگ را بدون پرسش به آسانی تعمیم نداده‌اند. باشگاه از فیفا پرسیده بود آیا ثبت آسانی با وجود اخطار فسخ همچنان مستمر و بدون وقفه است و آیا توافق بعدی نیازمند ثبت جدید، ثبت مجدد، اصلاح وضعیت یا دریافت Validation Exception است. استقلال همچنین خواسته بود مشخص شود آیا موضع فیفا در بندهای ۴۷ تا ۴۹ پرونده اندونگ درباره آسانی نیز قابل اجراست یا خیر. طرح چنین سوالی نشان می‌دهد حتی باشگاه هم پاسخ فیفا درباره اندونگ را مجوز قطعی برای آسانی ندیده و به دنبال تأیید جداگانه برای این بازیکن بوده است.
بخش مهم‌تر نامه این است که استقلال اعلام کرده تا زمان دریافت تأییدیه کتبی فیفا، صرف حضور نام آسانی در سامانه داخلی را دلیل کافی برای اثبات صلاحیت بازی او نمی‌داند. بنابراین، خود باشگاه پذیرفته که وضعیت ثبت داخلی و صلاحیت حضور در مسابقه لزوماً یکی نیستند.
نتیجه پرونده با کدام سند مشخص می‌شود؟
پاسخ فیفا درباره اندونگ امتیاز مهمی به استقلال داده است. این سند نشان می‌دهد که آسانی حتی اگر فسخ قراردادش معتبر باشد، به دلیل ثبت در فصل گذشته بازیکن جدید محسوب نمی‌شود و محرومیت استقلال از ثبت بازیکنان جدید به تنهایی مانع بازگشت او نیست. با این حال، این پاسخ ثابت نمی‌کند آسانی نیازی به ثبت مجدد نداشته است. وضعیت اندونگ به دلیل ثبت رسمی فسخ واضح‌تر بود و فیفا مسیر ثبت مجدد او را مشخص کرد. درباره آسانی هنوز باید معلوم شود که اخطار فسخ بدون ثبت در سازمان لیگ، رابطه قراردادی و ثبت او را قطع کرده یا ثبت قبلی همچنان معتبر است.
ادعای جعل نیز موضوعی مجزا است. اختلاف تاریخ توافق‌نامه با زمان امضا سؤالاتی ایجاد کرده اما به تنهایی جعل را اثبات نمی‌کند. برای رد آسانی به دلیل سند جعلی، باید هم دستکاری عمدی سند و هم تأثیر آن بر صدور مجوز بازی اثبات شود. به طور کلی، پرونده اندونگ می‌تواند به دفاع استقلال کمک کند اما نسخه آماده‌ای برای حل موضوع آسانی نیست. پاسخ اختصاصی فیفا به نامه اول آگوست، سابقه کامل ثبت بازیکن و تعیین اثر حقوقی اخطار فسخ سه سند تعیین‌کننده‌اند. تا روشن شدن این موارد، نه تخلف استقلال قطعی است و نه بند ۴۸ فیفا حکم نهایی تبرئه باشگاه محسوب می‌شود.