دامنه اشخاص ملزم به ارائه صورت‌های مالی حسابرسی‌شده طبق ماده 272 قانون مالیات‌های مستقیم، علاوه بر برخی شرکت‌ها و مؤسسات مشخص، شامل اشخاص حقیقی و حقوقی نیز براساس میزان درآمد و دارایی آنها می‌شود.
به گزارش تسنیم، طبق ضوابط اعلام‌شده از سوی سازمان امور مالیاتی کشور، این اشخاص موظف هستند صورت‌های مالی حسابرسی‌شده توسط سازمان حسابرسی یا مؤسسات حسابرسی عضو جامعه حسابداران رسمی ایران را همراه اظهارنامه مالیاتی یا حداکثر تا سه ماه پس از پایان مهلت تسلیم اظهارنامه تحویل دهند. عدم انجام این وظیفه باعث اعمال جریمه‌ای به میزان 20 درصد مالیات متعلق خواهد شد.
کدام اشخاص بر اساس نوع فعالیت ملزم به حسابرسی هستند؟
مطابق ماده 272 قانون مالیات‌های مستقیم، علاوه بر شرکت‌های موضوع بندهای (الف) و (د) ماده واحده قانون استفاده از خدمات تخصصی و حرفه‌ای حسابداران ذی‌صلاح به عنوان حسابدار رسمی، گروه‌های دیگری نیز مکلف به ارائه صورت‌های مالی حسابرسی‌شده هستند.
این گروه‌ها شامل شعب و دفاتر نمایندگی شرکت‌های خارجی ثبت‌شده در ایران، شرکت‌های سهامی عام و شرکت‌های تابعه و وابسته به آنها، شرکت‌های سرمایه‌گذاری (هلدینگ) و شرکت‌های تابعه و وابسته، همچنین مؤسسات و نهادهای عمومی غیردولتی و شرکت‌ها، سازمان‌ها و مؤسسات وابسته به این نهادها می‌شوند.
شرکت‌های پذیرفته‌شده یا متقاضی پذیرش در بورس اوراق بهادار و همچنین شرکت‌ها و مؤسسات موضوع بندهای (الف) و (ب) ماده 7 اساسنامه قانونی سازمان حسابرسی نیز تحت شمول این مقررات قرار دارند.
درآمد بیش از 100 میلیارد تومان؛ ملاک شمول سایر اشخاص
علاوه بر گروه‌های مورد اشاره، سایر اشخاص حقیقی و حقوقی به‌واسطه حجم فعالیت، مشمول ارائه صورت‌های مالی حسابرسی‌شده می‌گردند.
بر این اساس، اگر جمع کل ناخالص درآمد اشخاص، شامل درآمد حاصل از فروش کالا یا ارائه خدمات، اعم از عملیاتی و غیرعملیاتی، طبق آخرین اظهارنامه تسلیمی بیش از یک‌هزار میلیارد ریال (معادل 100 میلیارد تومان) باشد، ارائه صورت‌های مالی حسابرسی‌شده الزامی است.
این الزام شامل شرکت‌های سهامی خاص، سایر شرکت‌ها، مؤسسات غیرتجاری، شرکت‌ها و مؤسسات تعاونی و اتحادیه‌های آنها و همچنین اشخاص حقیقی مکلف به نگهداری دفاتر قانونی می‌شود.
در خصوص شرکت‌های پیمانکاری نیز معیار شمول، دریافتی بابت پیمان‌های منعقدشده است؛ به طوری که عبور این رقم از یک‌هزار میلیارد ریال، تکلیف ارائه صورت‌های مالی حسابرسی‌شده را ایجاد می‌کند.
دارایی بیش از 160 میلیارد تومان؛ معیار دوم برای شمول
معیار دیگر برای مشمولیت اشخاص حقیقی و حقوقی، میزان دارایی آنها است. بر اساس ضوابط اعلام‌شده، اگر جمع دارایی‌های شخص بر اساس آخرین اظهارنامه تسلیمی، یعنی جمع ستون بدهکار ترازنامه یا صورت‌وضعیت مالی، بیش از یک‌هزار و 600 میلیارد ریال (معادل 160 میلیارد تومان) باشد، ارائه صورت‌های مالی حسابرسی‌شده الزامی است.
بنابراین، عبور از هر یک از دو آستانه درآمدی یا دارایی می‌تواند شخص را در دامنه این تکلیف قانونی قرار دهد.
مهلت سه ماهه و جریمه 20 درصد مالیات
اشخاص مشمول موظف هستند صورت‌های مالی حسابرسی‌شده را همراه اظهارنامه مالیاتی ارائه کنند. با این حال، قانون برای ارائه این اسناد، مهلت دیگری نیز در نظر گرفته و مؤدیان می‌توانند نهایتاً تا سه ماه پس از پایان مهلت تسلیم اظهارنامه، مدارک حسابرسی‌شده را تحویل دهند.
در صورت عدم رعایت این تکلیف، جریمه‌ای معادل 20 درصد مالیات متعلق برای مؤدی اعمال خواهد شد.
همچنین، صورت‌های مالی قابل قبول باید توسط سازمان حسابرسی یا مؤسسات حسابرسی عضو جامعه حسابداران رسمی ایران حسابرسی شده باشند.
زمان اجرای ضوابط برای سال مالی جدید
بر اساس اعلام سازمان امور مالیاتی، مفاد این اطلاعیه برای اشخاصی که سال مالی آنها پس از انتشار این اطلاعیه آغاز می‌شود، لازم‌الاجرا است. با این حال، سایر تکالیف اشخاص مشمول بر اساس قوانین و مقررات مربوط و اطلاعیه‌های وزارت امور اقتصادی و دارایی همچنان به قوت خود باقی خواهد بود.