حقیقت بارش‌ های عجیب فروردین ۱۴۰۵ | جنگ واقعا باعث باران شد؟

در روزهای اخیر ادعایی عجیب در فضای مجازی دست ب هدست میشود که بارش های بی سابقه فروردین ۱۴۰۵ را به درگیری های نظامی اخیر پیوند میزند. طبق این روایت، سامانه های پدافند بردبلند آمریکا سالها مانع ورود ابرهای بارانزا به ایران بودهاند و حالا با انهدام این سامانه ها، آسمان ایران بار دیگر باران میبیند. اما آیا این ادعا پایه علمی دارد یا صرفا یک روایت جذاب برای جلب توجه است؟

سامانه های پدافندی چه کاره اند؟

برای درک نادرستی این ادعا، کافی است نگاهی به ماهیت واقعی سامانه های THAAD و Patriot بیندازیم. این سامانه ها صرفا برای رهگیری و انهدام موشک های بالستیک طراحی شدهاند و هیچگونه فناوری دستکاری آب و هوا، یون سازی ابرها یا کنترل جریان های جوی ندارند. عملکرد آنها کاملا در حوزه دفاع موشکی تعریف میشود و ورود به حوزه اقلیمشناسی از اساس خارج از توان فنی این سیستم هاست.

رمزگشایی از تصاویر مرزی

یکی از مستندات مطرح شده در شبکه های اجتماعی، تصاویری است که تفاوت پوشش برفی در دو سوی مرز را نشان میدهد؛ کوه های خشک در سمت ایران در مقابل دامنه های برف پوش در خاک همسایه. اما این پدیده نیاز به هیچ توطئه ای برای توجیه ندارد. توپوگرافی، ارتفاع، جهت باد غالب و دمای متفاوت به سادگی این تفاوتها را توضیح میدهند. نمونه های مشابه در مرزهای آلپ، هیمالیا و حتی رشته کوه های داخلی ایران قابل مشاهده است و هیچگاه نشانه دستکاری اقلیمی نبوده است.

بارش های فروردین، یک سناریوی تکراری

سامانه های بارشی فروردین ۱۴۰۵ هیچ ویژگی غیرمعمولی ندارند. هر ساله با گرم شدن تدریجی هوا، توده های مرطوب جنوبی با هوای سرد شمالی برخورد میکنند و سامانهه ای ناپایدار بهاری را شکل میدهند. سازمان هواشناسی این بارشها را هفته ها قبل از آغاز درگیری ها پیشبینی کرده بود و الگوی آن کاملا منطبق با داده های آماری چندین دهه گذشته است.

چرا این روایت جذاب است؟

ادغام نگرانی های امنیتی با دغدغه های زیست محیطی، فرمولی آزموده برای ویروسی شدن در فضای مجازی است. این روایت به مردمی که سالها با خشکسالی دست و پنجه نرم کردهاند، نویدی تازه میدهد: پیروزی نظامی مستقیما به رفاه مادی ترجمه میشود. اما جذابیت یک روایت، هرگز معیار صحت آن نیست و در این مورد، علم روایت سازی جایگزین علم اقلیم شناسی شده است.

نتیجه گیری

ادعای ارتباط بارش های اخیر با جنگ، فاقد هرگونه پایه فنی و علمی است. سامانه های پدافند موشکی هیچ نقشی در چرخه هیدرولوژیکی ندارند و بارشهای فروردین ۱۴۰۵ صرفا نتیجه فرایندهای طبیعی فصلی است که هر سال تکرار میشود. باور به چنین روایت هایی نه تنها سوگیری علمی ایجاد میکند، بلکه میتواند تصویر نادرستی از پیامدهای واقعی درگیریهای نظامی به جامعه القا کند.