جوایز مستند ایدا «IDA» فهرست برترین مستندهای سال را معرفی کرد که موجب افزایش توجه به چشم‌انداز اسکار برای تعدادی از فیلم‌های بلند و کوتاه منتخب شده است.
خبرگزاری مهر به نقل از ددلاین گزارش داد که فهرست اولیه برترین مستندهای سال در دو بخش فیلم‌های کوتاه و بلند توسط «ایدا» اعلام شد و فیلم «روباه و ماه صورتی» که به صورت مشترک توسط مهرداد اسکویی و ثریا اخلاقی ساخته شده، در میان مدعیان این رقابت قرار گرفت.
در حالی که برخی از مستندهای محبوب و پرطرفدار سال در این فهرست حضور دارند، اما غیبت برخی آثار برجسته نیز باعث واکنش‌هایی شده است. در بخش فیلم‌های بلند، مجموعاً ۱۶ فیلم برای عنوان بهترین مستند رقابت می‌کنند که از جمله آن‌ها می‌توان به «روباه زیر ماه صورتی»، «زندگی روشن»، «پرندگان جنگ»، «نوسترا تیرا»، «خرس مزاحم»، «یک در میلیون» و «می‌توانی همه چیز را ببینی» ساخته الیزابت هولمز اشاره کرد؛ فیلمی که به یک موفقیت بزرگ در گیشه تبدیل شده است.
همچنین فیلم «دوستان نامطلوب من: قسمت دوم – تبعید» به کارگردانی جولیا لوکتف که دنباله‌ای بر فیلم «دوستان نامطلوب من: قسمت اول – آخرین پرواز در مسکو» است و در فهرست نهایی اسکار حضور دارد، در این لیست جای گرفته است. بن پراودفوت، برنده دو جایزه اسکار، با فیلم «چشمان غنا» و همچنین فیلم «تمرین‌هایی برای یک انقلاب» ساخته پگاه آهنگرانی نیز در این فهرست حضور دارند.
با این حال، در این بخش غیبت چند اثر مهم و تکان‌دهنده به چشم می‌خورد؛ از جمله فیلم‌های «ماسک»، «چهاردهم» و دو مستند برجسته درباره غزه، «دکتر آمریکایی» و «نازا». همچنین فیلم «روزی روزگاری در هارلم» که یکی از پرافتخارترین مستندهای سال بود، نادیده گرفته شد و به جای آن، عناوین نسبتاً کمتر شناخته‌شده‌ای مانند «زمین بتنی» به کارگردانی اسمهان بکرات، «کثیف» ساخته باربارا مستانزا و مارک پوجولار، «نقره» به کارگردانی ناتالیا کونیارز و «ماشین زمان شگفت‌انگیز» به کارگردانی الیزا کاپای ترجیح داده شدند.
در بخش فیلم‌های کوتاه، ۱۲ مستند انتخاب شدند که از جمله آن‌ها می‌توان به «آن‌ها اینجا هستند» ساخته کارگردان برنده اسکار، لورا پویتراس، و ریچل لورن مولر اشاره کرد. این مستند که برای اولین بار در جشنواره فیلم ونیز به نمایش درآمد، به بررسی اشغال مرگبار اداره مهاجرت و گمرک در ایالت مینه‌سوتا می‌پردازد. همچنین بیل موریسون که سال گذشته با فیلم کوتاه «حادثه» نامزد اسکار شده بود، با جدیدترین فیلم کوتاه خود به نام «خیابان ساویر، بعد از ظهر یکشنبه» در این فهرست حضور دارد.
قابل توجه است که چهار فیلم مستند تولید شده توسط نیویورک تایمز نیز به فهرست کوتاه راه یافته‌اند: «گرگی در حومه شهر» به کارگردانی امیلی هاردی، «سانی کاکاس» (سانی خروس) ساخته لوته سالومون، «پسر» به کارگردانی لئونا کاوکلیا و «پسران استالین» به کارگردانی بیانکا گیاور و اورا دکورنفلد.
یوروبا ریچن با فیلم «جون لیتل آزاد» و فیلمساز نامزد اسکار «وعد الکاتب» با فیلم «شاید فردا» به کارگردانی مشترک وفا مصطفی نیز در بخش فیلم کوتاه حضور دارند. اما در کمال تعجب، جاشوا اوپنهایمر، که دو بار نامزد جایزه اسکار شده است، برای فیلم کوتاه جدید خود «انقلاب علیه مرگ» که اخیراً توسط نیویورک تایمز خریداری شده، نادیده گرفته شد.
چهل و دومین دوره جوایز مستند IDA قرار است روز جمعه، چهارم دسامبر، در لس‌آنجلس برگزار شود و برندگان خود را اعلام کند.
از میان این فهرست‌ها، پنج نامزد برای هر دو بخش بهترین فیلم بلند و بهترین فیلم کوتاه به عنوان نامزدهای نهایی، در تاریخ ۱۷ نوامبر معرفی خواهند شد.
برندگان این جوایز توسط هیئت داورانی متشکل از بیش از ۲۰۰ مستندساز از بیش از ۶۰ کشور جهان انتخاب می‌شوند.
فیلم مستند «روباه و ماه صورتی» جدیدترین اثر مهرداد اسکویی است که با همکاری ثریا اخلاقی طی بیش از هفت سال ساخته شده است. این فیلم روایتگر زندگی یک دختر هنرمند افغانستانی (ثریا اخلاقی) است که در ایران زندگی می‌کند و برای دیدار با مادرش مجبور می‌شود به صورت قاچاقی از ایران خارج شود.
این فیلم در جشنواره‌های متعددی حضور داشته است، از جمله ایدفا هلند، هیومن نروژ، تمپو سوئد، ایشیگاکی ژاپن، داک‌ویل بلژیک، حقوق بشر ژنو، پوردنونه ایتالیا، میلینیوم بلژیک، فول فریم آمریکا و مستند زاگرب، و تاکنون بیش از ۴۰ جایزه را به دست آورده است.