وب‌سایت ویژوال کپیتالیست با استناد به رتبه‌بندی منتشر شده در آوریل ۲۰۲۶ از گزارش «اس اند پی گلوبال مارکت اینتلیجنس» که عمدتاً بر اساس صورت‌های مالی پایان سال ۲۰۲۵ تنظیم شده است، بزرگترین بانک‌های جهان را مورد ارزیابی و رتبه‌بندی قرار داده است.
به گزارش ایسنا، کل دارایی‌ها شامل وام‌ها، سرمایه‌گذاری‌ها و نقدینگی می‌شود و بانک‌ها بر پایه کشور محل استقرار دفتر مرکزی‌شان دسته‌بندی شده‌اند.
۱- بانک صنعتی و تجاری چین با دارایی ۷.۶۵ تریلیون دلار
۲- بانک کشاورزی چین با دارایی ۶.۹۷ تریلیون دلار
۳- شرکت بانک ساخت‌وساز چین با دارایی ۶.۵۲ تریلیون دلار
۴- بانک چین با دارایی ۵.۴۸ تریلیون دلار
۵- جی‌پی‌مورگان چیس آمریکا با دارایی ۴.۴۲ تریلیون دلار
۶- بانک امریکا با دارایی ۳.۴۱ تریلیون دلار
۷- بی‌ان‌پی پاریبا فرانسه با دارایی ۳.۲۸ تریلیون دلار
۸- اچ‌اس‌بی‌سی انگلیس با دارایی ۳.۲۱ تریلیون دلار
۹- کردیت اگریکول فرانسه با دارایی ۳.۱۵ تریلیون دلار
۱۰- بانک پس‌انداز پستی چین با دارایی ۲.۶۷ تریلیون دلار
۱۱- گروه مالی میتسوبیشی یواف‌جی ژاپن با دارایی ۲.۶۷ تریلیون دلار
۱۲- سیتی‌گروپ آمریکا با دارایی ۲.۶۲ تریلیون دلار
۱۳- بانک سانتاندر اسپانیا با دارایی ۲.۲۵ تریلیون دلار
۱۴- بانک ارتباطات چین با دارایی ۲.۲۲ تریلیون دلار
۱۵- ولز فارگو آمریکا با دارایی ۲.۱۵ تریلیون دلار
نکته قابل توجه این است که بزرگترین بانک آمریکا در جایگاه پنجم دنیا قرار گرفته که این امر نشان‌دهنده وسعت و عظمت بی‌نظیر سیستم بانکی چین است.
بانک‌های بزرگ چین از وال استریت جلو زدند
بانک صنعتی و تجاری چین (ICBC) با دارایی ۷.۶۵ تریلیون دلار که حدود ۷۳ درصد بیشتر از دارایی ۴.۴۲ تریلیون دلاری جی‌پی‌مورگان است، در صدر این فهرست قرار دارد.
چهار بانک بزرگ چین مجموعاً بیش از ۲۶ تریلیون دلار دارایی دارند که تقریباً دو برابر مجموع دارایی‌های پنج بانک بزرگ آمریکا شامل جی‌پی‌مورگان چیس، بانک امریکا، سیتی گروپ، ولز فارگو و گلدمن ساکس است.
پایگاه مشتریان بانک صنعتی و تجاری چین (ICBC) نشان‌دهنده مقیاس واقعی این ارقام است. در پایان سال ۲۰۲۵، این بانک به ۷۸۲ میلیون مشتری حقیقی — رقمی بیش از دو برابر کل جمعیت ایالات متحده — و همچنین بیش از ۱۴.۷ میلیون مشتری حقوقی (شرکتی) خدمات ارائه می‌داد.
در اروپا نیز سلسله مراتب بانکی در حال تغییر است. بانک بی‌ان‌پی پاریبا (با دارایی ۳.۲۸ تریلیون دلار) پس از انجام خریدهای مهم از جمله شرکت سرمایه‌گذاری AXA Investment Managers، از اچ‌اس‌بی‌سی (با دارایی ۳.۲۱ تریلیون دلار) پیشی گرفته و به بزرگترین بانک این منطقه تبدیل شده است. در همین حال، اچ‌اس‌بی‌سی در حال فروش برخی کسب‌وکارهای خود برای تمرکز بیشتر بر بازارهای آسیا و خاورمیانه است.
چگونه چین بانک‌های غول‌آسا ساخت
سیستم مالی چین به شکلی گسترده پس‌اندازهای خانوارها و نقدینگی شرکت‌ها را به سمت بانک‌ها هدایت می‌کند. این سپرده‌ها پایه و اساس یک منبع مالی عظیم برای اعطای وام‌ها فراهم کرده و بانک‌ها را به مرکز اصلی تامین مالی اقتصاد کشور تبدیل کرده‌اند.
دولت چین نیز اولویت‌های خاصی برای مصرف این منابع مالی تعیین کرده است. با کاهش وام‌دهی بخش خصوصی، بانک‌های دولتی در حال افزایش تامین مالی برای بخش‌هایی مانند فناوری، سرمایه‌گذاری‌های سبز و دیگر بخش‌های استراتژیک هستند. بنابراین، رشد این بانک‌ها هم بازتاب‌دهنده نیازهای روزمره بانکی و هم نشانگر سیاست‌های حمایتی دولت پکن برای صنایع مهم است.
علاوه بر این، دولت چین در حال تقویت ظرفیت وام‌دهی بانک‌ها است. در مارس ۲۰۲۶، پکن اعلام کرد برنامه دارد ۳۰۰ میلیارد یوان اوراق قرضه دولتی ویژه منتشر کند تا سرمایه بانک صنعتی و تجاری چین و بانک کشاورزی چین (که دارایی‌های آن ۶.۹۷ تریلیون دلار است) تجدید شود. این تزریق سرمایه اضافی موجب تقویت پشتوانه مالی این بانک‌ها شده و امکان وام‌دهی بیشتر را فراهم می‌آورد، حتی اگر نرخ بهره پایین باعث فشار بر سودآوری شود.
استراتژی بازار سرمایه
در مقابل، آمریکا رویکرد متفاوتی برای تامین مالی شرکت‌ها دارد. در سال ۲۰۲۵، اوراق بهادار مانند اوراق قرضه ۷۷.۵ درصد از بدهی‌های معوق شرکت‌های غیرمالی را تشکیل دادند. این مدل به شرکت‌ها اجازه می‌دهد مستقیماً از سرمایه‌گذاران تامین مالی کنند و به این ترتیب جایگزینی مهم برای وام‌های بانکی فراهم شود.
این شیوه، کسب و کار قابل توجهی برای وال استریت رقم می‌زند. بانک‌ها با کمک به شرکت‌ها در فروش سهام و اوراق قرضه، ترتیب دادن ادغام و اکتساب‌ها و ارتباط با سرمایه‌گذاران، کارمزدهای قابل توجهی دریافت می‌کنند. در سال ۲۰۲۵، جی‌پی‌مورگان با تصاحب سهم ۸.۴ درصدی، بازار جهانی کارمزد بانکداری سرمایه‌گذاری را در دست داشت.
این مدل کسب‌وکار قادر است بدون نیاز به داشتن بزرگترین ترازنامه‌ها، سودهای هنگفتی ایجاد کند. جی‌پی‌مورگان در سال گذشته میلادی ۵۷ میلیارد دلار درآمد خالص کسب کرد که با ۸۷ میلیارد دلار درآمد بدون بهره ناشی از فعالیت‌هایی مانند تجارت، مدیریت سرمایه‌گذاری و سایر خدمات پشتیبانی همراه بود.
این تفاوت بسیار مهم است: کل دارایی‌ها مقیاس مالی یک بانک را نشان می‌دهند اما لزوماً میزان سودآوری آن را مشخص نمی‌کنند. بانک‌های چینی بر رتبه‌بندی دارایی‌های جهانی تسلط دارند، در حالی که بانک‌های آمریکایی منابع درآمدی متنوع‌تری دارند. این موضوع به خوبی توضیح می‌دهد که چرا بزرگترین بانک‌ها همیشه سودآورترین‌ها نیستند.